Bước 8 – Chánh định

STEP 8 - Skillful ConcentrationBước 8 - Chánh Định
SKILLFUL CONCENTRATION is the last essential step on the Buddha’s path to happiness.Chánh định là bước quan trọng cuối cùng trên con đường đưa đến hạnh phúc (Bát Chánh Đạo) của Đức Phật.
When the mind is serene, peaceful, and concentrated, the hindrances that block our happiness do not arise. Khi tâm đã khinh an, định tĩnh, thì những chướng ngại cản trở hạnh phúc không thể phát khởi.
Moreover, when we sit in meditation, we are able to focus our concentrated mind on the mental objects that arise with consciousness. Hơn thế nữa, khi ngồi thiền, chúng ta có thể trụ tâm định tĩnh trên đối tượng tâm phát sinh cùng với thức.
Concentration helps us pierce right through the superficial appearance of these objects to a clear perception of their impermanence, the dissatisfaction they bring, and their lack of a permanent or unchanging self or identity. Định giúp chúng ta phá vỡ được vẻ bề ngoài giả tạo của các đối tượng này để có cái thấy rõ ràng về tính vô thường, khổ và vô ngã của chúng.
With skilled concentration, our meditation practice accelerates, and we make rapid progress on the Buddha’s path. Với chánh định, ta càng tinh tấn hành thiền, và chúng ta đạt được nhiều tiến bộ trên đạo lộ.
Generally, when we say that someone is “concentrating,” we can mean anything from being engrossed in a television show to strate-gizing in a chess game to plotting a crime.Thông thường khi chúng ta nói rằng ai đó đang “định tâm”, ta muốn chỉ đến bất cứ điều gì từ việc đắm chìm trong một chương trình truyền hình, đến đăm chiêu trong một ván cờ, đến hoạch định một tội ác.
But the concentration the Buddha taught as part of his Eightfold Path has three special characteristics: it is always wholesome; it goes into very deep and powerful levels of one-pointed focus; and it incorporates the use of mindfulness to develop wisdom. Nhưng loại định mà Đức Phật dạy như là một chi phần của Bát Chánh Đạo có ba đặc tính đặc biệt: thiện, nhất tâm và sử dụng chánh niệm để phát triển trí tuệ.
This kind of concentration does not happen right away.Loại định này không dễ có được.
Like any other skill it must be learned step by step. Cũng giống như các khả năng khác, ta phải tu tập từng bước mới có được.
The mind must be trained. Tâm phải được rèn luyện.
It may take anything from several sessions of sitting meditation to several years of effort to develop concentration that is wholesome, one-pointed, and mindful. Có thể phải mất từ vài thời tọa thiền đến vài năm tinh tấn nỗ lực để phát triển loại định có tính thiện, nhất tâm, và chánh niệm này.
Once we do achieve this full concentration, we must repeat the training steps over and over until we are able to bring up Skillful Concentration easily and at will. Một khi đã đạt được thiền định này, thiền giả phải tiếp tục tu tập các bước cho đến khi thiền giả có thể đạt được định dễ dàng, theo ý muốn.
We mentioned at the beginning the importance of finding a good teacher to guide your practice.Từ lúc đầu, chúng ta đã nói đến sự quan trọng của việc tìm được một vị thầy tốt để hướng dẫn ta tu tập.
A teacher can offer great assistance as you work to develop full concentration. Một vị thầy có thể dành cho ta nhiều sự giúp đỡ lớn lao khi ta tu tập để phát triển thiền định.
Many questions may arise as you try to refine your ability. Khi ta cố gắng để hoàn thiện khả năng của mình, nhiều câu hỏi có thể phát sinh.
If a good teacher is not available, the next best thing would be to read books devoted entirely to the subject. Nếu không có thầy tốt, thì nguồn hỗ trợ kế tiếp là những quyển sách thuần về chủ đề này.
Furthermore, it is hard for the mind to settle down enough to reach full concentration so long as you continue dealing with the daily problems of ordinary life. Hơn thế nữa, rất khó cho tâm an định đủ để đạt được thiền định nếu như ta tiếp tục phải đối mặt với những vấn đề của cuộc sống đời thường mỗi ngày.
We recommend that you set aside specific periods of time to practice full concentration, such as a week during which you will not be interrupted by duties. Chúng tôi khuyên quý vị hãy dành một khoảng thời gian nào đó để thực hành thiền định, ví dụ như là suốt một tuần khi quý vị không bị các bổn phận làm gián đoạn.
Attending a retreat focused on concentration practice may be the best way to begin. Dự một khóa tu chuyên sâu về thiền có thể là cách tốt nhất để bắt đầu.
WHOLESOME CONCENTRATIONThiền Định
Not all concentration is wholesome.Không phải tất cả các định đều thiện.
Think of a cat waiting to pounce, focusing its attention on its prey. Thí dụ một chú mèo đang chờ đợi để bắt mồi, đặt tất cả chú tâm vào con mồi.
The cat has intense concentration, but it is not wholesome. Chú mèo có sự chú tâm rất mãnh liệt, nhưng nó hoàn toàn không thiện.
The wholesome concentrated mind is free of greed, hatred, and delusion. Tâm định thiện thì không có tham, sân, hay si.
In everyday life, we may use strong concentration to solve a mathematical problem, to repair a car engine, or to prepare a complicated recipe.Trong đời sống thường ngày, chúng ta có thể sử dụng sự chú tâm cao độ để giải một bài toán, để sửa một chiếc xe, hay để chuẩn bị cho một món ăn cầu kỳ.
This kind of concentration can be wholesome if it is motivated by good thoughts such as generosity, loving-friendliness, or compassion. Loại chú tâm này có thể là thiện pháp nếu nó được kích thích bởi những ý nghĩ thiện như là từ bi, tình thương, hay bi mẫn.
It will be unwholesome if motivated by unwholesome states such as greed, aversion, or cruelty. Nó sẽ bất thiện nếu xuất phát từ những trạng thái bất thiện như tham, sân, hay ác độc.
Unwholesome states, including the five hindrances, are present in everyday concentration more often than you may realize.Các trạng thái bất thiện, kể cả năm chướng ngại, đều có mặt trong sự chú tâm hằng ngày của chúng ta, nhiều hơn chính ta có thể ý thức được.
For instance, while you are trying to solving that math problem, you may be overly attached to getting a good grade on the exam; while repairing your car engine, you may be afraid of botching the job; while cooking your elaborate meal, you may be thinking angrily about a family member who will be eating it. Thí dụ, khi bạn cố gắng để giải bài toán đố, có thể do bạn bị bám víu vào việc muốn có điểm cao trong kỳ thi; khi sửa xe, bạn có thể ngại công việc dơ bẩn; lúc nấu bữa ăn cầu kỳ đó, bạn có thể suy nghĩ một cách đầy bực tức về một thành viên trong gia đình, người sẽ được hưởng thụ món ăn đó.
The kind of concentration taught by the Buddha is always free of the hindrances. Loại thiền định do Đức Phật dạy không có mặt của các chướng ngại này.
In sitting meditation, too, if concentration has been established while any hindrance is present, it is unwholesome.Khi ngồi thiền cũng thế, nếu ta đạt định khi có mặt của bất cứ chướng ngại nào, thì đó cũng là bất thiện.
For example, while sitting in meditation, you may achieve a little concentration while experiencing the hindrance of dullness and drowsiness. Thí dụ, bạn có thể phần nào được định khi trải qua chướng ngại của hôn trầm, thụy miên.
You may be in a half-asleep, half-awake state, dreaming pleasant thoughts. Bạn có thể ở trong trạng thái nửa mê, nửa tĩnh, mơ màng nghĩ đến những điều dễ chịu.
Later you may imagine that you reached some great attainment during your meditation. Sau đó bạn có thể ảo tưởng rằng mình đã ngộ được điều gì lúc tọa thiền.
This is delusion, not wholesome concentration. Đó là si, không phải là thiện định.
Practicing concentration when there is some resentment in your mind is also unwholesome.Hành thiền khi tâm đang hờn giận cũng là bất thiện.
You’ll be able to tell when your concentration practice has gone wrong in this way because you will experience tension, worry, or strain. Bạn có thể biết việc hành thiền của mình lúc đó đã sai vì bạn sẽ cảm thấy căng thẳng, lo lắng, kiệt lực.
Some meditators may even get a headache from forcing themselves to focus on their object of meditation despite the presence of irritation or some other kind of aversion. Có thiền giả còn bị nhức đầu vì đã cố ép tâm trụ vào đối tượng thiền quán, mặc dầu tâm đang sân hận hay bực bội.
You should always practice Skillful Effort to overcome such obstacles and to create a wholesome state of mind before continuing. Những lúc như thế, bạn cần thực hành chánh tinh tấn để chế ngự các chướng ngại đó và để tạo nên một trạng thái tâm thiện trước khi bắt đầu.
The worst mistake a meditator can make is to spend time in meditation concentrating upon grievances or other unwholesome thoughts. Lỗi lầm tệ nhất mà một thiền giả có thể làm là bỏ thì giờ thiền để nghiền ngẫm về một nỗi mất mát hay những tâm bất thiện khác.
Of course, bringing mindful awareness to these states is wholesome insight meditation. Dĩ nhiên, đem ý thức chánh niệm đến với các trạng thái này là thiền minh sát tuệ.
Thus the first step in establishing Skillful Concentration is to make sure your practice is wholesome by blocking hindrances from the mind.Do đó bước đầu tiên trong việc thiết lập chánh định là phải chắc chắn rằng sự thực hành của ta là thiện bằng cách ngăn chặn các chướng ngại tấn công tâm.
Here are the additional steps you should follow every time you sit with the intention of establishing Skillful Concentration: Sau đây là những điều cần thực hiện thêm nếu bạn muốn đạt được định khi tọa thiền.
• For the period of your meditation, give up all thoughts of attachment to situations, ideas, people, and habits.• Trong thời gian ngồi thiền, hãy buông xả tất cả mọi ý nghĩ bám víu vào hoàn cảnh, tư tưởng, con người, và các thói quen.
Do not think of your family, friends, relatives, job, income, bills, investments, properties, or responsibilities. Đừng nghĩ đến gia đình, bạn bè, quyến thuộc, nghề nghiệp, lương bổng, thuế má, sở hữu, hay trách nhiệm.
Tell yourself, “I choose to spend this very special period of time to better myself. Hãy tự nhủ: “Ta muốn dành thời gian đặc biệt này để hoàn thiện bản thân.
I did not sit down on this cushion to think all of my regular thoughts. Ta không muốn ngồi trên gối thiền này để suy nghĩ về tất cả những điều bình thường ta vẫn nghĩ.
I will make good use of this time.” Ta sẽ sử dụng thời gian này thật tốt.”
• Do not worry about anything you may have left undone, or about things you may have done incorrectly, or about ways you may have offended someone.• Đừng lo lắng về những điều gì bạn làm còn dang dở, về những thứ mà bạn đã làm sai, hay về những lỗi mà bạn có thể phạm với người khác.
Remind yourself that the past is gone, and what is done cannot be undone. Hãy nhớ rằng quá khứ đã qua, và điều gì đã làm, không thể làm lại được.
• Spend a few minutes cultivating thoughts of loving-friendliness to make the mind feel pleasant and better able to concentrate.• Hãy dành đôi phút để phát triển những ý nghĩ về tình thương yêu để khiến tâm cảm thấy dễ chịu, sảng khóai để có thể chú tâm hành thiền.
Then take three deep breaths. Sau đó hít vào ba hơi thở sâu.
• Focus the mind upon your chosen object of meditation such as the breath.• Trụ tâm trên đối tượng thiền quán mà bạn đã chọn như là hơi thở.
• Keep your mind in the present moment.• Hãy giữ tâm ở giây phút hiện tại.
• Make unremitting effort to pull your mind together.• Luôn kiên trì nỗ lực để giữ tâm không tán loạn.
• If any of the five hindrances is present, overcome it using the methods you have learned.• Nếu một trong năm chướng ngại có mặt, chế ngự nó bằng cách sử dụng những phương pháp ta đã học.
Cultivate the wholesome state of mind that is the opposite of any hindrance that is present. Vun trồng tâm thiện đối nghịch với bất cứ chướng ngại nào đang có mặt.
For example, if greed is present, cultivate the thought of letting go. Thí dụ, nếu tham có mặt, thì hãy vun trồng tâm xả.
Let the mind become light and bright. Hãy để tâm trở nên nhẹ nhàng và trong sáng.
• Once a hindrance has been overcome, refocus the mind upon the chosen object of meditation such as the breath.• Một khi chướng ngại đã được chế ngự, hãy hướng tâm trở về với đối tượng thiền quán đã được chọn như là hơi thở.
• Remember, the goal of this session is to practice your concentration technique.• Hãy nhớ, mục đích của thời khóa này là để thực hành phương pháp thiền.
At this point you should not look into the details of your experience but mindfully keep focusing on your primary object of meditation. Ở thời điểm này bạn không nên đi vào chi tiết của những gì bạn đã trải nghiệm, mà chỉ giữ tâm trụ trên đối tượng thiền quán một cách đầy chánh niệm.
• Each time you establish wholesome concentration, it gets easier, and you should feel encouraged.• Sau mỗi lần đạt được thiện định, bạn sẽ cảm thấy dễ dàng hơn và hăng hái lên.
No matter how short-lived or feeble the wholesome concentration may be, you have gained something by cutting through old habits and improving the mind. Không cần biết tâm định thiện đó ngắn ngủi hay mong manh, yếu ớt dường nào, chính yếu là bạn đã đạt được một điều gì đó bằng cách vượt thắng được những thói quen cũ và chuyển đổi được tâm.
While you are training the mind in concentration, you should feel happy about whatever level of wholesome concentration you have been able to achieve.Trong lúc đang tu tập thiền quán để rèn luyện tâm, ta nên bằng lòng với bất cứ tầng thiện định nào mà ta có thể đạt được.
In sitting meditation, wholesome concentration brings energy, some stability, and the beginnings of confidence in the practice. Khi ngồi thiền, tâm định tĩnh nạp thêm cho ta năng lượng, khiến ta cảm thấy thăng bằng và bắt đầu có niềm tin trong việc hành thiền.
Joy arises because wholesome concentration keeps the hindrances suppressed. Hỷ phát sinh vì tâm định chế ngự các chướng ngại.
Even in everyday life, a degree of wholesome concentration is necessary to living with good morality.Ngay chính trong cuộc sống hằng ngày, ta cũng phần nào cần đến tâm thiện định để có thể sống một cách đạo đức.
Wholesome concentration helps you focus on positive thoughts, speech, and actions and abstain from unwholesome ones. Tâm thiện định giúp ta trụ vào những ý nghĩ, lời nói, và hành động thiện và tránh xa điều bất thiện.
Wholesome concentration allows you to deal with daily problems impartially, with an equanimous state of mind. Tâm thiện định giúp ta giải quyết những vấn đề hằng ngày một cách công bằng, với một trạng thái tâm xả.
The reverse is also true. Điều ngược lại cũng đúng.
Success in developing wholesome concentration depends upon a strong foundation of morality. Ta có thành công trong việc phát triển tâm định hay không, tùy thuộc vào một nền đạo đức vững chắc.
As your sense of morality improves, so will your concentration. Khi cảm nhận của ta về đạo đức tiến bộ hơn, thì tâm định của ta cũng thế.
The concentration we have been talking about up to now is what we might call “ordinary wholesome concentration.Loại thiền định mà chúng ta đã nhắc đến từ trước cho đến giờ, có thể gọi “thiện định bình thường.
” This kind of concentration is relatively easy to achieve.” Loại thiền định này thì tương đối dễ đạt được.
Yet, the insight that arises from ordinary wholesome concentration can transform lives. Tuy nhiên, tuệ giác phát sinh từ thiện định bình thường này cũng có thể chuyển hóa cuộc sống.
It turns you away from unwholesome thoughts, speech, and behavior. Nó giúp bạn tránh xa những ý nghĩ, lời nói, và hành động bất thiện.
You lose interest in doing things that retard the liberation of mind. Bạn không muốn làm việc gì có thể cản trở sự giải phóng tâm.
This is why the Buddha said that wholesome concentration spearheads all wholesome mental states. Đó là lý do tại sao Đức Phật nói rằng tâm thiện định bao trùm tất cả các trạng thái tâm thiện.
When the Buddha was still Prince Siddhattha Gotama, his father, the king, prevented him from seeing anything that might encourage him in a spiritual direction.Khi Đức Phật còn là thái tử Siddhattha Gotama, thân phụ của Ngài, nhà vua, ngăn cản không cho Thái tử thấy bất cứ điều gì khiến Ngài đi theo con đường tâm linh.
When the prince did finally see the four signs—an old person, an invalid, a corpse, and a renunciant spiritual practitioner—that marked a turning point for him. Cuối cùng khi Thái tử nhìn thấy bốn hình ảnh - một người già, một người bệnh, một xác chết, và một tu sĩ - đó là một bước ngoặc cho Thái tử.
Pondering these four things, Siddhattha reached a state of concentration. Quán tưởng trên bốn thứ này, Thái tử Siddhattha đạt đến một trạng thái định.
Insight arose into the fact of suffering. Tuệ tri phát khởi đối với sự thật về khổ.
So he resolved not to return to the comforts and pleasures of his father’s palace but to seek a solution to human suffering. Vì thế Ngài quyết định không trở về với cuộc sống đầy dục lạc nơi cung điện của vua cha mà đi tìm một giải pháp để giải thoát chúng sanh khỏi đau khổ.
The same can be true for us.Điều đó cũng có thể đúng đối với chúng ta.
When we look upon them with wholesome concentration, common, everyday things can trigger the mind to ponder more deeply. Khi ta quán sát sự vật với tâm thiện định, thì những thứ bình thường trong đời sống hằng ngày cũng có thể kích động tâm suy nghĩ sâu xa hơn.
The insight that can come with ordinary wholesome concentration can convince you that you have been in the cycle of suffering for long enough and that it is time to begin a new page of your life. Tuệ tri xuất phát từ tâm định tĩnh này có thể thuyết phục ta rằng ta đã trôi lăn trong vòng khổ đau đủ lâu rồi và đây là lúc bắt đầu một trang mới của cuộc đời ta.
You gain a new vision and knowledge of the suffering in your life. Ta đã có một cái nhìn và tri giác mới về khổ trong cuộc đời.
You see the blindness of pursuing happiness through sense pleasures; you see through the satisfactions of material pleasure to their underlying stress and sorrow. Ta thấy được sự mù quáng trong việc chạy đuổi theo hạnh phúc qua dục lạc; ta thấy những sự thỏa mãn vật chất phải trả bằng khổ đau, lo lắng.
You no longer try to rationalize misery as pleasure. Ta không còn cố gắng để biện giải cho sự khổ sở của mình như là hạnh phúc.
The way out of misery also becomes clear.Con đường thoát ra khỏi khổ đau cũng trở nên rõ ràng.
Since ordinary wholesome concentration helps you see the truth of the Buddha’s message, you are motivated to develop more profound states of concentration so that you can attain deeper insights. Vì tâm định giúp ta nhận ra chân lý trong lời dạy của Đức Phật, ta cảm thấy có thêm động lực để phát triển các trạng thái định sâu sắc hơn để ta có thể đạt được tuệ giác thâm sâu hơn.
THE STAGES OF FULL CONCENTRATIONCác Tầng Thiền Định
The profound concentration that can lead to the deepest realizations is called “full concentration,” or jhana.Tâm định sâu xa có thể dẫn đến những sự chứng ngộ sâu sắc nhất được gọi là “thiền định” hay jhana.
Full concentration is always wholesome and possesses one-pointed, undistracted focus. Thiền định thì luôn thiện và nhất tâm.
Note, however, that full concentration is not yet Skillful Concentration unless mindfulness is present. Tuy nhiên hãy nhớ rằng tâm định này vẫn chưa phải là chánh định nếu chánh niệm không có mặt.
With full concentration, your progress toward enlightenment is accelerated. Với tâm định viên mãn, mức tiến triển đến giác ngộ của ta được tăng tốc.
We are talking about concentration here in a very special sense.Ở đây chúng ta nói về định với một ý nghĩa rất đặc biệt.
Every time the mind focuses on any object, however insignificant, concentration arises. Mỗi khi tâm trụ trên bất cứ đối tượng nào, dầu không quan trọng, định cũng phát sinh.
But usually we just notice the big picture, not the little bits that make it up. Nhưng thường ta chỉ nhìn thấy bức tranh toàn cảnh, chứ không để ý đến từng chi tiết làm nên cảnh ấy.
In the act of reading, for example, the eyes focus on one letter and then the next, or on one word and then the next, and then they send that information to the mind. Thí dụ, khi đọc sách, mắt nhìn vào một chữ rồi chữ kế tiếp, hay từng câu, rồi câu kế tiếp, sau đó những thông tin này được chuyển lên não.
But we do not read letter by letter or even word by word. Chúng ta không đọc từng chữ cái một.
The mind is so quick and its ability to concentrate so powerful that we take in whole lines or sentences. Tâm quá nhanh và khả năng chú tâm quá mãnh liệt đến nỗi chúng ta nhìn được cả câu hay cả dòng một lúc.
If we slow the process down, we can become aware of each tiny moment of concentration.Nếu làm chậm quy trình đó lại, chúng ta có thể ý thức về từng sát na của định.
The goal of concentration practice is to sustain awareness so that concentration flows into each succeeding moment of mind, consecutively, without gaps. Mục đích của công phu tu thiền là để duy trì sự tĩnh thức để tâm định có thể chuyển vào từng sát na tâm kế tiếp, liên tục không gián đoạn.
This level of awareness is difficult, however. Tuy nhiên mức độ tĩnh giác này rất khó.
A moment of mind is so small that it is almost unimaginable. Từng sát na tâm quá nhỏ đến nỗi gần như ta không thể tưởng tượng ra.
Someone asked the Buddha to give an example of a moment of mind.Có người xin Đức Phật cho một thí dụ về sát na của tâm.
He replied that he could not give an example. Ngài trả lời rằng Ngài không thể cho một thí dụ nào.
He said it is impossible to describe the rapidity, the swiftness of the moment. Ngài nói rằng không thể diễn tả được sự nhanh chóng, thoáng chốc của từng sát na.
Suppose, however, that there is a tiny and delicate spider web. Suppose, you bring a candle to burn it. Tuy nhiên, giả sử có một màng nhện rất nhỏ, rất mong manh, và bạn muốn mang cây nến đến đốt.
How long would it take to burn the spider web? You can hardly bring the candle close to the web before it burns. Bạn cần bao lâu để đốt màng nhện đó? Gần như cây đèn vừa được đưa đến gần, màng nhện đã cháy.
He said that within such a short period of time, thousands and thousands of mind moments arise, mature, and pass away. Đức Phật dạy rằng trong chỉ một khoảng thời gian ngắn như thế, hàng ngàn sát na tâm có thể phát khởi, tăng trưởng, rồi qua đi.
With this illustration, the Buddha was saying that the rapidity of the mind is virtually inconceivable. Với thí dụ này, Đức Phật muốn diễn tả rằng sự nhanh nhạy của tâm thì gần như không thể nghĩ bàn.
Each of these fleeting moments of mind consists of three even briefer mind moments: the rising moment, the peak moment, and the dying moment.Mỗi sát na tâm thoáng qua này bao gồm ba sát na còn ngắn ngủi hơn nữa: giây phút phát khởi, giây phút viên mãn, và giây phút hoại diệt.
Immediately after the dying moment, the next moment of mind arises, followed by its peak and dying moments. Ngay sau giây phút hoại diệt, một sát na tâm khác lại phát khởi, theo cùng một quy trình như thế.
These three briefer moments make one complete mind moment. Ba tích tắc sát na ngắn này tạo nên một sát na tâm toàn vẹn.
Ordinary concentration arises with only some of the mind moments—perhaps one in a billion. Tâm định phát sinh với chỉ một số sát na tâm - có thể là một trong cả tỷ sát na.
A powerfully concentrated mind can see all the way down to the level of the arising, peaking, and dying of individual mind moments. Tâm định viên mãn có thể nhìn xuyên suốt đến tận mức độ khi mỗi sát na tâm phát khởi, viên mãn, rồi hoại diệt.
Once we directly observe the arising and passing of individual mind moments, we can no longer doubt the truth of the impermanence of all things, and we must let go. Một khi ta đã quán sát trực tiếp được sự phát khởi và qua đi của từng sát na tâm, chúng ta không còn nghi ngờ sự thật về tính vô thường của vạn pháp, và chúng ta phải buông xả thôi.
That is why we need a completely concentrated mind in order to see reality clearly enough to attain enlightenment. Đó là lý do tại sao chúng ta cần một tâm định viên mãn để có thể nhìn thấy thực tại rõ ràng để đạt được giác ngộ.
Full concentration has a number of stages or levels.Thiền định viên mãn gồm có một số giai đoạn hay tầng lớp.
Actually, there are eight levels of full concentration or jhana that are accessible to people who are not yet enlightened, and any of them may be used to attain enlightenment. Đúng ra, có tám tầng thiền định (bát định) hay jhana mà người chưa giác ngộ có thể đạt được, và bất cứ tầng thiền định nào cũng có thể được sử dụng để đạt được giác ngộ.
For simplicity, however, we will limit our discussion to the first four levels. Tuy nhiên để đơn giản hóa, chúng ta sẽ chỉ nói về bốn tầng thiền định đầu tiên.
At least the first level of full concentration is needed in order to develop the mental power necessary for insight into things as they are.Ít nhất phải đạt được tầng thiền định thứ nhất mới có thể phát triển tâm lực cần thiết để tuệ giác mọi thứ như chúng thật sự là.
With the attainment of each of the next three levels, it becomes easier to see the truth. Với sự chứng đạt được từng bậc của ba tầng định kế tiếp, ta sẽ dễ dàng nhận ra chân lý hơn.
At the second level, concentration is much improved due to the absence of thinking processes. Ở tầng thứ hai, tâm định được cải thiện hơn do sự vắng mặt của quá trình suy tưởng.
At the third level mindfulness becomes much more powerful, and at the fourth level even more so, being completely purified due to the presence of equanimity. Ở tầng thứ ba mức độ chánh niệm trở nên mãnh liệt hơn, và ở tầng thứ tư càng nhiều hơn nữa, tâm trở nên hoàn toàn thanh tịnh với sự có mặt của xả.
The First LevelTầng Thiền Thứ Nhất
To achieve the first level of full concentration, you must clear the mind of any of the hindrances and establish wholesome concentration.Để đạt được sơ thiền, tâm phải không còn chướng ngại và thiết lập được thiện định.
Then five mental factors must come together: “initial application of thought,” “sustained application of thought,” joy, happiness, and concentration. Sau đó năm yếu tố tâm thức (thiền chi) phải cùng có mặt: ‘tầm”, “tứ”, hỷ, lạc và định.
Any of these five factors may arise, alone or combined, under various circumstances.Bất cứ một trong năm thiền chi này có thể phát khởi, đơn độc hay cùng với nhau, tùy theo những điều kiện khác nhau.
For example, happiness arises whenever hatred disappears. Thí dụ, lạc phát khởi khi vắng mặt sân.
When sleepiness fades, “initial application of thought” may arise. Khi hôn trầm qua đi, “tầm” có thể phát sinh.
When restlessness and worry fade, joy may arise. Khi trạo hối không có mặt, ta có hỷ.
Whenever there is a moment of ordinary wholesome concentration, joy will arise due to the absence of hindrances, and some of the other factors may arise, too. Bất cứ khi nào ta có được giây phút của thiện định, hỷ sẽ phát sinh do sự vắng mặt của năm chướng ngại, và một vài thiền chi khác cũng có thế xuất hiện.
It is a wonderful feeling when any of these five factors arise.Thật là một cảm giác tuyệt vời với sự có mặt của một trong năm thiền chi này.
You may think you are in heaven. Bạn có thể tưởng rằng mình đang ở cực lạc.
But this marvelous feeling is not jhana, nor do you get to jhana by bringing these factors together randomly, one by one. Nhưng cảm giác tuyệt vời này không phải là thiền chứng, ngay cả khi tình cờ các yếu tố này cùng phát khởi, từng cái một.
A certain system must be followed to attain the first level of jhanic concentration. Phải tuân theo một hệ thống nhất định mới có thể chứng được sơ thiền.
This method begins with ordinary wholesome concentration.Phương pháp này bắt đầu bằng thiện định bình thường.
The joy that you find in this state leads to happiness. Niềm vui bạn tìm được trong trạng thái này sẽ đưa đến lạc.
Joy and happiness are different emotions. Hỷ và lạc là hai tình cảm khác nhau.
Joy arises in hopeful anticipation of happiness. Hý phát khởi trong sự chờ đón đầy hy vọng về lạc.
Happiness arises out of contentment when one’s hopes have been fulfilled. Lạc phát sinh từ sự hài lòng là niềm hy vọng của mình đã thành sự thật.
 Here’s an analogy that can help distinguish between joy and happiness: Đây là một ẩn dụ có thể giúp ta phân biệt giữa hỷ và lạc.
You are walking in a desert.Bạn đang đi trên một sa mạc.
There’s no water or trees or shade—just sand. Không có nước hay bóng cây - chỉ có cát.
On and on you walk, tired and thirsty. Bạn bước tới, mệt mỏi và khát.
Then you see someone approaching with wet hair and clothes dripping with water. Bỗng thấy một người đang đi tới tóc tai ướt đầm nước.
Delighted, you ask, “How come you’re so wet?” Quá vui mừng, bạn hỏi, “Nước ở đâu vậy?”
“I’m coming from an oasis right over there.“Có một ốc đảo ngay phía trên kia.
You walk toward the oasis.Bạn tiến về ốc đảo.
When you first see the water, you feel joy. Đầu tiên khi nhìn thấy nước từ xa, bạn cảm thấy rất mừng (hỷ).
As you get closer, your joy increases. Càng đến gần hơn, niềm vui (hỷ) của bạn tăng trưởng.
Then, you dive into the water head first. Rồi bạn nhảy vào nước.
You drink the water. Bạn uống nước.
Then you rest along the bank, feeling cool and calm. Bạn nhảy nhót dọc theo bờ nước, cảm thấy thật mát mẻ, sảng khóai.
“Oh, what happiness! Happiness is like that. “Ôi thiệt là lạc thú! Lạc chính là đây.
Normally, people associate happiness with excitement.Người ta thường đồng hóa lạc (happiness) với sự hưng phấn (excitement).
Say, for instance, somebody wins a lot of money in the lottery. Thí dụ, ai đó vừa trúng số độc đắc.
That person will express excitement by kissing, hugging, crying, jumping up and down. Người đó sẽ biểu lộ sự phấn khởi bằng cách la hét, nhảy lên nhảy xuống, ôm nhau, khóc, cười.
That person thinks, “I’m so happy!” But this feeling is not true happiness. Người đó nghĩ “Ta cảm thấy thật (hỷ) lạc!” Nhưng cảm giác đó không phải là lạc thật sự.
It is excitement. Đó là sự phấn khích.
When true happiness arises, excitement disappears, and you feel relaxed and peaceful. Khi an lạc thật sự phát sinh, niềm hưng phấn sẽ biến mất và bạn cảm thấy thư giãn, bình an.
True happiness leads to tranquillity.An lạc thật sự dẫn đến định tĩnh.
As the mind calms down, it naturally becomes more concentrated. Khi tâm đã trầm lắng, dĩ nhiên nó trở nên định tĩnh hơn.
As your concentration deepens you can proceed to train the mind toward full concentration with these next steps: Khi tâm định của bạn sâu lắng hơn bạn có thể tiến tới việc rèn luyện để tâm đạt đến an chỉ định với những bước sau đây:
• Keep the mind steadily focused upon the breath or another object of meditation.• Giữ tâm luôn trụ nơi hơi thở hay bất cứ đối tượng thiền quán nào.
Do not, at this point, turn to examine other objects as they arise, such as sounds or thoughts. Không nên, ở thời điểm này, quay ra quán sát các đối tượng khác khi chúng phát sinh như là âm thanh hay tư tưởng.
Let go of whatever comes up and return to the breath. Hãy buông bỏ bất cứ thứ gì phát sinh, và trở lại với hơi thở.
Do this over and over, until the mind loses interest in all other things and stays with the object. Hãy lặp đi lặp lại điều này, cho đến khi tâm không còn quan tâm đến thứ gì khác và trụ nơi đối tượng thiền quán.
• Eventually the breath or other chosen object seems to fade and is replaced by a memorized impression of it.• Dần dần hơi thở hay một đối tượng thiền quán nào khác mà ta đã chọn có vẻ qua đi và được thay bằng một bản sao của nó.
That mental image or feeling—called the “sign of concentration”—becomes your new object of meditation, and you stay with it. Hình ảnh tâm linh hay cảm thọ đó - được gọi là “định tướng” (sign of concentration) - , trở thành một đối tượng thiền quán mới của bạn, và bạn trụ vào đó.
• When that mental image also fades and the mind concentrates upon itself, you have reached the first level of full concentration.• Khi hình ảnh tâm linh đó cũng qua đi và tâm trú vào chính nó, là bạn đã đạt được đến tầng thiền định thứ nhất (sơ thiền).
How does this come about? As wholesome concentration deepens, the mind gradually loses interest in other things and stays with the object of meditation, such as the breath.Điều này xảy ra như thế nào? Khi thiện định sâu lắng hơn, tâm dần dần không còn quan tâm tới gì khác, mà chỉ trụ vào đối tượng thiền quán, như là hơi thở.
As you continue to focus on this object, it becomes so subtle that you do not notice it at all. Khi ta tiếp tục chú tâm vào đối tượng này, nó trở nên quá vi tế đến nỗi ta không còn để ý đến nó chút nào.
But at the place of focus, such as the tip of the nostril, the memory of the breath or other object of meditation continues. Nhưng ở điểm của sự chú tâm, như là đầu mũi, sự ghi nhớ về hơi thở hay đối tượng thiền quán khác vẫn tiếp tục.
This memory turns into a very pleasant sensation called the “sign of concentration. Sự ghi nhớ này trở nên là một cảm thọ rất dễ chịu được gọi là “định tướng”.
” This sign may appear as a visual image, perhaps like a light, or as some other sensation, such as soft touch. Tướng này có thể xuất hiện như là một hình ảnh, ánh sáng, hay như một sự xúc chạm nhẹ nhàng.
Exactly how this mental image appears is a very individual thing. Hình ảnh tâm linh này xuất hiện như thế nào tùy thuộc vào mỗi cá nhân.
When you develop the sign, however it appears, stay with it.Dầu tướng đó hiện ra như thế nào, hãy trụ vào đó.
Use the same image each time you meditate. Hãy sử dụng cùng một tướng mỗi khi bạn thiền quán.
Do not tell anyone else your sign. Đừng chia sẻ với ai về tướng đó.
Everybody’s sign is different, and you will just make others confused. Tướng của mỗi người đều khác, và ta có thể khiến người khác hoang mang.
At the beginning of your practice, your inhalation and exhalation were the object of your meditation. Lúc bắt đầu hành thiền, hơi thở vào, hơi thở ra của bạn là đối tượng thiền quán.
Now you have the sign as the object of meditation. Giờ bạn sử dụng tướng kia như là đối tượng thiền quán.
The Buddha urged his monks to “practice, develop, and fix” the sign. (A IV (Nines) IV. Đức Phật đã khuyến khích đệ tử của Ngài “thực hành, phát triển, và sửa đổi,” tướng. (A IV (9) IV.
4) Practice achieving the sign of concentration many times, until you gain full control of it, so that whenever you want to experience it, the sign is available and you can unite your mind with it.4) Thực hành để đạt được định tướng nhiều lần, cho đến khi bạn hoàn toàn có thể kiểm soát nó, để bất cứ khi nào bạn muốn chứng nghiệm nó, thì tướng đó sẽ xuất hiện và bạn có thể hòa hợp tâm bạn vào đó.
When it first appears in your practice, the sign of concentration appears to be static.Khi định tướng lần đầu tiên xuất hiện trong lúc ta đang hành thiền, thì nó có vẻ tĩnh tại.
Thus concentration can arise based on it. Do đó định có thể phát sinh dựa trên đó.
But as you pay total attention to the sign, you begin to see that the sign itself is changing every moment. Nhưng khi đặt tất cả sự chú tâm vào tướng đó, ta bắt đầu thấy rằng tướng đó tự nó thay đổi từng phút giây.
Eventually, like all other conditioned phenomena, the sign itself fades away. Dần dần, giống như tất cả mọi hiện tượng tùy duyên khác, tướng tự nó sẽ hoại diệt.
When the sign also disappears, the mind has no object but itself to focus on, so the mind becomes concentrated within itself. Khi tướng cũng biến mất, tâm không còn đối tượng nào khác ngoài chính nó để trụ vào, vì thế tâm trú định trong chính nó.
In this moment, “initial application of thought” briefly occurs. Vào giây phút đó, “tầm” xuất hiện một cách ngắn ngủi.
This is the beginning of wholesome one-pointedness of mind. Đó là sự bắt đầu của sự nhất tâm thiện.
When initial application of thought is sustained for a few seconds, “sustained application of thought” can arise.Khi tầm được duy trì khoảng vài giây, “tứ” có thể phát khởi.
Now the mind stays steadily on the object. Giờ thì tâm trụ vững chãi vào đối tượng.
Because the mind is no longer wandering here and there, a more refined quality of joy arises, closely followed by a more refined happiness. Vì tâm không còn lang thang đây đó, một trạng thái hỷ vi tế hơn xuất hiện, và tiếp ngay sau đó bởi một trạng thái lạc vi tế hơn.
These four factors trigger jhanic concentration. Bốn thiền chi này khởi động thiền định.
Now the five factors of the first level of concentration or jhana—initial application of thought, sustained application of thought, joy, happiness, and concentration—are functioning together as a unit. Giờ năm thiền chi của sơ thiền - tầm, tứ, hỷ, lạc, và định - cùng vận hành với nhau như một.
People often ask me, “How do I know whether I have attained the first level of jhana?” The answer is simple: as we said earlier, only when all five factors are functioning in unison can you say that you have attained the first stage of full concentration or jhana.Người ta thường hỏi tôi, “Làm sao tôi biết là tôi đã đạt được sơ thiền?” Câu trả lời rất đơn giản: như chúng ta đã nói trước đó, chỉ khi nào tất cả năm thiền chi cùng vận hành nhịp nhàng với nhau thì lúc đó ta mới có thể nói rằng ta đã chứng được tầng thiền thứ nhất hay Jhana.
Imagine that you are looking for a rainbow. Hãy tưởng tượng rằng bạn đang tìm kiếm một cầu vòng.
Before you find one you may see a red color here, or you may see green or blue colors over there, or some color combinations. Trước khi tìm được cầu vòng, bạn có thể thấy màu đỏ ở đây, màu xanh đằng kia, hay một màu hỗn hợp.
They may be very beautiful, wonderful colors. Chúng có thể là những gam màu đẹp tuyệt vời.
But that is not the phenomenon of a rainbow. Nhưng đó không phải là hiện tượng của một cầu vòng.
Until you have the right conditions of sunlight reflecting on the clouds, causing a prism to appear with all the colors lining up in the way that they must, you do not have a rainbow. Chỉ đến khi đúng lúc ánh sáng mặt trời phản chiếu vào mây, tạo nên một vòng cung xuất hiện với tất cả các màu sắc xếp đặt theo một cách mà chúng phải là, thì bạn mới có một cầu vòng.
Similarly, until the conditions come together and all of the five jhanic factors line up, you do not have full concentration. Tương tự, chỉ đến khi ta có đủ duyên, và tất cả năm thiền chi đều xuất hiện, nếu không ta chưa chứng được thiền.
Some people have the idea that the concentrated mind becomes blank.Một số người có ý nghĩ rằng tâm định phải trống rỗng.
They imagine the mind of the meditator to be without feeling—just resting there like a stone. Họ tưởng tượng tâm của thiền giả phải không có cảm giác - giống như một hòn đá.
Nothing could be further from the truth. Không có gì sai sự thật hơn thế.
The mind in full concentration is not static but dynamic. Tâm chứng thiền không ngưng động mà sôi động.
In first jhana the mind has the following dynamic qualities: Trong sơ thiền, tâm có được đặc tính mãnh liệt sau đây:
• equanimity, a balanced, neither-painful-nor-pleasant feeling• Xả, một cảm giác cân bằng, không khó chịu mà cũng không dễ chịu.
• tranquillity, lack of concern with anything in the world, such as politics or your emotions• Thanh tịnh, không quan tâm với bất cứ điều gì trên thế giới, như là chính trị hay tình yêu.
• one-pointedness• Nhất tâm.
• the mental factors of contact, feeling, perception, volition, and life force• Các trạng thái tâm của xúc, thọ, tưởng, hành và thức.
• zeal, decision, energy, and attention• Tinh tấn, quyết định, năng lực và chú tâm.
The mind concentrated within itself has great, dynamic power.Tâm định trú trong chính nó tạo ra một nội lực mạnh mẽ.
Like a whirlpool, it gathers ever greater force by focusing in on itself and creating a powerful vortex. Giống như một hồ nước xoáy, tạo ra một cột nước mạnh hơn bao giờ hết bằng cách vận hành trên chính nó.
This great power is called the “force of concentration. Nội lực mạnh mẽ này được gọi là “định lực”.
” Think, for example, of hydroelectric power. Hãy nghĩ đến, thí dụ, nguồn năng lượng của thủy điện.
When a large amount of water is forced through a small opening, the force of the concentrated water is so powerful that it can move turbines with enough force to light up a city. Khi một lượng lớn nước chảy qua một lỗ thoát nhỏ, lực nước bị dồn nén rất mãnh liệt đến nỗi nó có thể làm chuyển động trục quay để tạo ra đủ năng lượng thắp sáng một thành phố.
Yet, when the water is not focused upon an outer object, its power is gathered to itself. Đó là do dòng nước đó không chảy lan tõa đến các đối tượng bên ngoài, thì năng lượng của nó được tích tụ bên trong.
Similarly, when the mind has no distraction to cause it to focus on some outer or inner object, it gathers its force in on itself. Tương tự, khi tâm không bị chi phối bởi một đối tượng ở bên ngoài hay bên trong, tâm sẽ thâu tụ năng lực vào chính nó.
Then the mind is like water forced through a small opening. Sau đó tâm cũng giống như nước bị đẩy ra một lỗ thoát nhỏ.
Its force of concentration is so great that it can directly observe impermanence at the most minute, fundamental, subatomic level of body and mind. Lực định của tâm lớn đến nỗi nó có thể quán sát trực tiếp tính vô thường ở mức độ cơ bản nhất, chi tiết nhất, vi tế nhất, của thân và tâm.
Full concentration is a wholesome state of such one-pointedness of mind. Tâm chứng thiền là một trạng thái thiện của sự nhất tâm như thế.
This dynamic concentration is not the same as being “glued” to the object of meditation.Tâm định mãnh liệt này không giống như khi tâm bị “dính” vào đối tượng thiền quán.
That would be attachment, which would make the mind waver. Đó sẽ là bám víu, sẽ khiến tâm dao động.
Full concentration is not the mind uniting with the object; it is the mind uniting with itself. Tâm định đó không phải là tâm hòa hợp với đối tượng; đó là tâm hòa hợp với chính nó.
The object is merely used as a springboard into the mind. Đối tượng chỉ được dùng như là một đòn bẩy để vào tâm.
If the mind gets stuck on an object, that is not wholesome; it is concentration with attachment. Nếu tâm chấp vào một đối tượng, đó không phải là thiện; đó là tâm định với sự bám víu.
Unfortunately, that is the kind of concentration some meditators practice, but it cannot bring liberation. Tiếc thay, đó là loại thiền mà một số thiền giả thực hành, nhưng nó không thể mang đến sự giải thoát.
When you attain the first level of concentration for the first time, you are so suffused with joy and happiness that these positive states feel like an integral part of your body.Lần đầu tiên khi bạn chứng được sơ thiền, bạn sẽ tràn đầy niềm hỷ lạc đến nỗi các trạng thái tích cực này có vẻ như là một bộ phận không thể tách rời của thân.
They are like bath salts that dissolve so thoroughly into the bath water that you can no longer separate the salts from the water. Giống như muối hòa tan hoàn toàn vào nước đến nỗi ta không còn có thể phân biệt muối và nước.
Similarly, when your entire body is fully charged with joy and happiness, you cannot separate your sense of body from those feelings. Tương tự, khi toàn thân ta tràn đầy hỷ lạc, ta không thể tách biệt các cảm giác này và cảm giác nơi thân.
Your feeling of peace is so great that you wish to stay in this state of concentration forever! Cảm giác an tĩnh thật tuyệt vời đến nỗi bạn muốn ở trong trạng thái định này mãi mãi!
The Second LevelTầng Thiền Thứ Hai
After attaining the first level of concentration, you are advised not to strive immediately for the second level.Sau khi đạt được tầng thiền định thứ nhất (sơ thiền), tôi khuyên bạn không nên cố gắng đạt được tầng thiền định thứ hai (nhị thiền) ngay lập tức.
This would be a foolish and profitless spiritual ambition. Đó là một việc làm khá dại dột, là một tham vọng tâm linh vô ích.
Before you achieve the second level, you must bring the first level to perfection. Trước khi đạt được nhị thiền, bạn phải hoàn thiện sơ thiền.
If you are too eager, you are likely to fail to gain the second level and may find yourself unable even to regain the first. Nếu quá nôn nóng thì chắc rằng bạn sẽ không đạt được nhị thiền mà còn có thể đánh mất khả năng chứng sơ thiền trở lại.
The Buddha compared such an overeager meditator to a cow who, while still unfamiliar with her own pasture, sets out for new pastures.Đức Phật đã so sánh một thiền giả quá nôn nóng như thế với một con bò khi vẫn còn chưa quen thuộc với cánh đồng cỏ này, đã đi sang các cánh đồng khác.
The foolish cow gets lost in the mountains without food or water and cannot find her way back home. Vì thế, con bò dại khờ này bị lạc trong các hang núi, không có đồ ăn, nước uống và không thể tìm đường trở về nhà.
This is not the time to go seek a new high. Đây không phải là lúc đi tìm niềm hưng phấn mới.
It is time to patiently train the mind. Đây là lúc phải kiên nhẫn rèn luyện tâm.
Therefore, when you attain the first level of concentration, you should remember the steps you followed to attain it.Do đó, khi bạn chứng được tầng thiền thứ nhất, bạn cần nhớ lại mình đã làm gì để đến được đó.
This is where your mindfulness comes in. Đây là nơi bạn cần đến tâm chánh niệm của mình.
Mindfulness helps you remember the steps you followed to gain the first level of concentration. Chánh niệm giúp bạn nhớ lại những bước bạn đã thực hành.
If concentration seemed to happen to you all of a sudden, without your going through these steps, then what you experienced was not full concentration. Nếu tâm định ấy xảy ra cho bạn một cách bất ngờ, bạn không nhớ mình đã tu tập, thực hành như thế nào, thì đó thực sự không phải là thiền chứng.
Some teachers might tell you that your have attained one of the levels of concentration. Có thể một vị thầy nào đó cho là bạn đã chứng được một trong các tầng thiền.
Test this perception for yourself. Hãy tự mình thử nghiệm lại điều này.
Do not simply accept the opinions that some people so freely pronounce. Đừng dễ dãi nghe theo những ý kiến mà người khác có thể tự do tuyên bố.
Having reviewed the steps, you then mindfully determine to attain the first level again, determine to remain a little longer in that state of concentration, and determine when your period of concentration will end.Sau khi đã quán xét lại các bước tu tập, sau đó bạn quyết định với tâm chánh niệm chứng sơ thiền lần nữa, quyết định duy trì trạng thái tâm định này lâu hơn, và quyết định khi nào trạng thái này sẽ chấm dứt.
Having made these three determinations, you follow the necessary steps and practice attaining the first level of concentration many times. Sau khi đã lập ra ba quyết định này, bạn sẽ thực hành theo các bước cần thiết để chứng được sơ thiền nhiều lần.
As you repeat this procedure over and over, you lose interest in the initial application of thought and the sustained application of thought.Khi lặp đi lặp lại quá trình này nhiều lần, ta sẽ không còn quan tâm đến tầm và tứ nữa.
This change may occur in one sitting or over a number of sittings. Sự thay đổi này có thể xảy ra trong một hay nhiều thời khóa thiền.
Suppose, for example, you attain the first level of concentration fifty times, and every time, you find the initial application and the sustained application of thought a little less interesting. Thí dụ, bạn đã chứng được sơ thiền năm chục lần, mà mỗi lần chứng thiền bạn lại thấy bớt quan tâm đến tầm và tứ.
Then, in the fifty-first attainment, you skip these two factors completely and pay no attention to them because you have lost interest in them entirely. Rồi, trong lần chứng thiền thứ năm mươi mốt, bạn hoàn toàn bỏ qua hai yếu tố này, không chú tâm gì đến chúng vì bạn đã hoàn toàn đánh mất sự hứng thú đối với chúng.
The moment this happens, these factors disappear, and you attain the second level of concentration. Ngay giây phút điều này xảy ra, hai chi thiền đó biến mất, có nghĩa là bạn đã chứng tầng thiền thứ hai (nhị thiền).
In the second jhana there is no more thinking to disturb the mind and disrupt its one-pointed focus.Trong nhị thiền, không còn có những suy nghĩ khiến tâm bị quấy nhiễu và cản trở sự nhất tâm.
The factors of jhana that remain are a stronger one-pointedness of mind, joy, and happiness. Các thiền chi còn lại là nhất tâm, hỷ và lạc mạnh mẽ hơn.
The joy and happiness of the second level of concentration are less exuberant and more refined, for they are no longer based on the mind feeling pleased at being relieved of the hindrances. Hỷ và lạc trong nhị thiền ít hào nhoáng và nhiều vi tế hơn, vì nó không còn dựa vào việc tâm cảm thấy tự tại vì đã loại trừ được các chướng ngại.
Now the joy and happiness are based on concentration. Giờ hỷ và lạc được dựa trên định.
There is also a new sense of confidence that comes from your achievements up to this point—confidence in your ability to proceed, confidence in the method, and confidence in the Buddha’s message. Một cảm giác tự tin mới mẻ cũng có mặt do thành quả mà bạn đã đạt được cho tới giây phút ấy - tự tin vào khả năng có thể tiến bộ của mình, tự tin vào phương pháp, và tự tin vào giáo lý của Đức Phật.
Concentration is strengthened. Định cũng được tăng thêm sức mạnh.
Imagine a cool lake fed only by a spring welling up from below.Hãy tưởng tượng một hồ nước mát mẻ do nước từ một mạch suối ngầm trong lòng đất trào lên.
The fresh water from the spring mixes with the cool water of the lake, thoroughly suffusing and recharging it. The lake is cleansed yet remains undisturbed. Dòng nước trong lành từ mạch suối hòa lẫn với dòng nước mát lạnh của hồ, làm nước hồ luôn sạch mà không bị xáo trộn.
Just as the springwater wells up into the lake, in the second level of jhana the pure joy and happiness born of concentration continuously pour into the mind. Tương tự, trong nhị thiền, niềm hỷ lạc thanh cao do định mang tới tiếp tục dâng trào trong tâm.
The mind is so soothed and the body so completely suffused with joy and happiness that no part remains untouched. Tâm được tưới tẩm và thân hoàn toàn ngập tràn trong hỷ lạc.
The Third LevelTầng Thiền Thứ Ba
Using the same procedure as before, you repeat the second level of concentration many times.Sử dụng cùng một quy trình như trên, hành giả tái lập tầng thiền định thứ hai nhiều lần.
When you first attained the second level of concentration, the joy you experienced was wonderful and refreshing. Lần đầu tiên khi đạt được nhị thiền, niềm hoan hỷ mà ta cảm nhận được thật tuyệt vời và mới mẻ.
Constant repetition, however, makes the joy seem monotonous rather than peaceful. Tuy nhiên sự lặp đi lặp lại khiến niềm vui trở thành đơn điệu.
Gradually, you begin to ignore it. Dần dần, ta bắt đầu lơ là với nó.
As you ignore the factor of joy, it gradually fades away. Vì thế chi thiền hỷ cũng dần qua đi.
The moment joy fades from your mind, you have attained the third level of concentration. Ngay giây phút hỷ rời khỏi tâm ta, ta chứng tam thiền.
Equanimity becomes stronger, and so does concentration.Xả và định trở nên mạnh mẽ hơn.
This makes your mindfulness stronger and more stable. Điều này khiến tâm chánh niệm của ta trở nên vững chãi, mạnh mẽ hơn.
Your mind becomes suffused with deeper and subtler degrees of happiness. Tâm ta tràn ngập lạc ở một mức độ sâu xa và vi tế hơn.
Think of a pond with water lilies growing just below the surface. Thí dụ hãy nghĩ đến một hồ đầy hoa lục bình nở trong nước.
These flowers are born in the water, remain underwater, and are fed from the water’s depths. Những bông hoa này sinh ra trong nước, sống dưới nước và được nuôi dưỡng bởi độ sâu của nước.
They are thoroughly saturated, inside and out, their every cell completely full of water. Chúng hoàn toàn thấm đẫm nước, bên trong cũng như bên ngoài, mọi tế bào của chúng chứa đầy nước.
Similarly, in the third level of jhana, your body is completely saturated and filled with happiness. Tương tự, ở tầng thiền thứ ba, thân ta hoàn toàn thấm đẫm và tràn ngập lạc.
In the second level, there was a certain amount of activity or excitement, like the movement of the refreshing springwater pouring into the lake. Trong nhị thiền, phần nào có sự hoạt động, sự phấn khích, giống như sự di chuyển của dòng nước suối tươi mát đổ vào hồ.
But in the third level, you do not feel the need to be refreshed by happiness that seems to come from outside yourself. Nhưng ở tầng thứ ba này, ta không cảm thấy có nhu cầu phải được tưới tẩm bởi lạc đến từ bên ngoài.
Your refined happiness has a quality of stillness because happiness is merged completely with the body and mind. Tâm lạc vi tế có đặc tính của tĩnh lặng vì lạc đã hoàn toàn tràn ngập thân tâm.
The Fourth LevelTầng Thiền Thứ Tư
As before, you repeat the third level of concentration many times, until you lose interest in happiness as well.Giống như các lần trước, hành giả lập lại tầng thiền định thứ ba nhiều lần, cho đến khi hành giả cũng không còn quan tâm đến lạc nữa.
As happiness fades, your mindfulness becomes even more pure due to the presence of equanimity—the neither-painful-nor-pleasant feeling of perfect emotional balance. Khi lạc đã qua đi, tâm chánh niệm trở nên càng trong sáng hơn do sự có mặt của xả - cảm giác không khổ cũng không lạc của một sự cân bằng tình cảm hoàn hảo.
You begin to find that mindfulness and equanimity are even more peaceful than happiness. Hành giả sẽ nhận thấy rằng chánh niệm và xả còn thanh tịnh hơn là lạc.
When you let go of happiness completely, you reach the fourth level of concentration, in which mindfulness is purified by the power of equanimity. Và khi đã hoàn toàn buông bỏ lạc, hành giả bước vào tầng thiền định thứ tư (tứ thiền), nơi chánh niệm được thanh lọc bởi năng lực của xả.
You recall that there was also equanimity at the third level, but because you had not yet let go of happiness, equanimity was not yet powerful enough to purify mindfulness. Ta nhớ lại rằng trong tam thiền cũng có mặt của xả, nhưng vì ta chưa buông bỏ được lạc, nên xả chưa đủ mạnh để thanh lọc chánh niệm.
At the fourth level of concentration, the mind is completely quiet, tranquil, and stable.Ở tầng thiền định thứ tư (tứ thiền), tâm hoàn toàn lắng đọng, an định và vững chãi.
Because all negative mind states have been suppressed, the mind is imperturbable. Vì tất cả các trạng thái tâm tiêu cực đã được chế ngự, tâm không còn bị lay động.
The mental purity and clarity suffusing your body is like a soft, pure white cloth gently wrapped around you. Tâm trong sáng, rõ ràng bao phủ toàn thân ta như một tấm vải trắng, sạch, mềm mại quấn quanh thân.
The cloth is so pure and so gentle that you can barely feel it; but it protects you from insects, heat, wind, and cold. Tấm vải sạch ấy mềm mại đến độ ta gần như không cảm nhận được nó; nhưng nó che chở ta khỏi nóng, lạnh, gió, côn trùng.
Similarly, when the mind is pure and clear, nothing can shake it into grasping or aversion. Tương tự khi tâm trong sạch, rõ ràng, thì không có gì có thể khiến nó trở nên bám víu hay sân hận.
It remains equanimous. Tâm duy trì được trạng thái xả ly.
Even if the body experiences insect bites, cold, or heat, the mind remains unaffected. Ngay nếu như thân có bị côn trùng cắn rứt, bị nóng, hay bị lạnh, tâm vần không bị ảnh hưởng.
Even if someone pulls on your sleeve and talks to you, the mind ignores the intrusion, remaining concentrated and unperturbed. Ngay cả khi có ai đó kéo áo ta, bắt chuyện, tâm vẫn không quan tâm đến sự phá rối này, vẫn giữ được định và không lay động.
At this point you have gained the real force of concentration.Vào thời điểm này, hành giả đã biết được sức mạnh thực sự của định.
The mind has consolidated, become pure, bright, free of hindrances, and steady. Tâm đã được củng cố, trở nên trong sạch, rỡ ràng, thoát khỏi chướng ngại và vững chãi.
It is malleable yet imperturbable, strengthened and sharpened for its most important task. Tâm nhu nhuyến nhưng bình tĩnh, mạnh mẽ và sắc bén trong nhiệm vụ quan trọng nhất của nó.
When you focus that concentrated mind on an object, you see the object as it is. Khi hành giả chú tâm định đó vào một đối tượng, hành giả sẽ nhín thấy nó như nó thực là.
In other words, the perfectly concentrated mind can penetrate into the true nature of reality. Nói một cách khác, tâm an định viên mãn đó có thể nhìn xuyên suốt vào bản chất thực sự của thực tại.
These four stages of full concentration are so pleasant that you may wish to immerse yourself in them for pure enjoyment, without directing the mind toward insight.Bốn tầng thiền định quá tuyệt vời đến nỗi ta có thể muốn đắm chìm trong đó để tận hưởng an lạc, mà không màng đến việc hướng tâm đến tuệ giác.
If you simply “bliss out” and fail to explore ways to use the concentration, however, you limit its power. Tuy nhiên, nếu hành giả chỉ lo ‘an lạc’ mà không phát triển các phương cách để sử dụng tâm định, thì hành giả đã hạn chế sức mạnh của định.
Your concentration remains wholesome, and there is nothing wrong with it. Tâm định của hành giả vẫn là thiện, và không có gì sai trái với điều đó.
But not putting your concentrated mind to good use is like receiving a gift of the world’s fleetest thoroughbred racehorse and using it only for quiet pleasure rides around your neighborhood. Nhưng nếu hành giả không sử dụng tốt tâm định của mình thì cũng giống như được tặng một con ngựa đua nhanh nhất thế giới đã được huấn luyện chu toàn, mà chỉ dùng nó để đi dạo quanh khu phố.
Full concentration is too valuable a tool to waste. Tâm thiền chứng cũng là một công cụ quá quý giá, không nên uổng phí.
If, while concentrated, you use your mindfulness to see reality, concentration can help you achieve liberation. Nếu trong định, hành giả sử dụng chánh niệm để quán sát thực tại, định lực ấy có thể giúp hành giả đạt được giải thoát.
MINDFULNESS OF SKILLFUL CONCENTRATIONChánh Niệm Về Chánh Định
There are three skillful approaches to sitting meditation.Có ba thái độ tốt nhất khi hành thiền.
The first is to begin the session making an effort to attain full concentration. Đầu tiên là bắt đầu thời thiền bằng nỗ lực để chứng thiền.
Once full concentration is achieved you use it to practice insight. Một khi đã đạt được điều đó, hành giả sử dụng định để hành minh sát.
That is, you use concentration to look into the impermanence, suffering, and selflessness of your form, feelings, perceptions, volitional formations, and consciousness. Đó là hành giả sử dụng định để quán sát về tính vô thường, khổ và vô ngã (tam tướng) của sắc, thọ, tưởng, hành và thức.
The second approach is to begin the sitting session with insight meditation.Phương cách thứ hai là bắt đầu thời khóa thiền với minh sát quán.
When you start with insight meditation, whenever an object has caught your attention, you watch until it fades, observing its impermanence, dissatisfaction, and selflessness. Khi hành giả hành thiền minh sát thì bất cứ khi nào một đối tượng phát khởi, hành giả sẽ quán sát cho đến khi nó qua đi, quán sát tính vô thường, khổ và vô ngã của nó.
Then you relax and return to your primary object of focus, such as the breath. Sau đó hành giả thư giãn rồi trở về với đối tượng thiền quán ban đầu, như là hơi thở.
Each time you return to the breath, your concentration deepens. Mỗi lần trở về với hơi thở, thì tâm lắng sâu hơn.
If any hindrance arises, you overcome it, and this also deepens your concentration. Nếu chướng ngại có sinh khởi, hành giả chế ngự nó, điều đó cũng giúp tâm lắng sâu.
As your monkey mind slowly settles down, you lose interest in the objects that normally catch your attention. Khi tâm loạn động dần yên tĩnh, hành giả sẽ không còn quan tâm đến những đối tượng mà trước đây vẫn lôi kéo tâm chạy theo chúng.
These objects slowly fade from awareness. Các đối tượng này nhẹ nhàng qua đi trong tâm thức.
Eventually the sign of concentration arises, then initial and sustained application of thought, and finally full concentration arises in the manner that we explained before. Dần dần tướng định xuất hiện, theo sau bởi tầm và tứ, rồi cuối cùng định xuất hiện theo như đã diễn tả ở trên.
In that fully concentrated state you continue with your insight practice, watching the impermanence, suffering, and selflessness of form, feelings, perceptions, volitional formations, and consciousness. Trong trạng thái định đó, hành giả tiếp tục minh sát, quán sát tính vô thường, khổ và vô ngã của sắc, thọ, tưởng, hành và thức.
A third approach is to begin with either insight meditation or the effort to attain concentration and switch back and forth between the two.Phương cách thứ ba là bắt đầu hoặc bằng thiền minh sát hoặc nỗ lực đạt định, và chuyển qua, chuyển lại giữa hai cách này.
For example, let’s say you begin by focusing on the breath and ignore other objects in an effort to achieve concentration. Thí dụ, ta bắt đầu bằng cách chú tâm vào hơi thở, không quan tâm đến các đối tượng khác trong nỗ lực đạt định.
If concentration does not become established, frustration arises, and you use insight practice to observe the changes in the feelings of frustration. Nếu không thành công, tâm trở nên bực bội, và ta sử dụng thiền minh sát để quán sát những chuyển đổi trong cảm xúc bực bội.
When the frustration has subsided, you notice whatever other hindrances may have arisen. Khi cảm giác này qua đi, ta xét xem có chướng ngại nào khác xuất hiện.
Once the mind has steadied, you return to deeper focus, ignoring objects as they arise, again making the effort to achieve full concentration. Khi tâm đã vừng chãi, ta trở về quán sát hơi thở sâu lắng hơn, không quan tâm đến các đối tượng nếu chúng phát khởi, và lại nỗ lực để đạt định.
Thus in this third approach concentration and mindfulness act as a team gradually deepening your concentration and sharpening your insight. Do đó trong phương cách thứ ba này, sự chú tâm và chánh niệm kết hợp nhuần nhuyễn với nhau để dần mang đến định sâu lắng và khiến tuệ giác thêm sắc bén.
Eventually, one day, when insight is nearly complete in its ability to see, and concentration is nearly full, they unite. Rồi có một ngày, khi tuệ giác hầu như đã hoàn thiện khả năng thấy biết, và định gần như đã viên mãn, cả hai sẽ hòa nhập.
Thus, regardless of how you begin your sitting sessions, mindfulness and concentration, used skillfully, eventually merge and work together.Do đó dầu bạn hành thiền bằng phương cách nào, niệm và định, được sử dụng một cách thiện xảo, rồi cũng hòa hợp, vận hành cùng nhau.
If you sit down to meditate and find that the hindrances are easy to overcome and the mind is quiet, it is good to begin with concentration. Nếu khi ngồi xuống chiếu thiền, bạn thấy rằng các chướng ngại có thể dễ dàng được điều phục và tâm không tán loạn, thì bắt đầu bằng thiền chỉ tốt hơn.
On the other hand, if the mind is racing, unable at first to settle down, then you should not try to develop full concentration but should begin the session with insight meditation. Trái lại, nếu tâm loạn động, không thể bắt nó yên ngay lúc đầu, thì bạn không nên cố gắng phát triển định mà nên bắt đầu bằng thiền minh sát.
Or go back and forth between the two. Hay chuyển đổi hai phương cách này qua lại.
Your decision whether to start with insight or with concentration depends upon the initial steadiness of your mind. Bắt đầu bằng phương cách nào tùy thuộc vào trạng thái tâm của bạn lúc đó.
Regardless of your initial approach, once there is unity of full concentration and powerful mindfulness you use them to shake off the first three fetters.Dầu bạn bắt đầu bằng phương cách nào, một khi niệm và định đã kết hợp với nhau, bạn cần sử dụng chúng để diệt trừ ba kiết sử đầu tiên.
You see selflessness, thus losing your belief in a permanent, unchanging self. Đã biết được mọi vật đều không có tự ngã, bạn không còn tin vào một cái ngã thường hằng, bất biến.
You see the meaninglessness of rites and rituals. Bạn sẽ thấy giới cấm thủ thật vô nghĩa lý.
You see the Four Noble Truths more clearly than ever before and lose all doubt in the Buddha’s path to awakening. Nhận chân được Tứ Diệu Đế rõ ràng hơn bao giờ hết và không còn nghi ngờ gì vế con đường đến giác ngộ của Đức Phật.
Having overcome these fetters, you enter the first stage of enlightenment.
Using the concentrated mind is a little like using a laser beam to burn a hard substance.Hãy sử dụng tâm định giống như tia laser để đốt cháy một vật cứng.
To focus the beam effectively, you must use your eyes. Để nhắm tia laser chính xác, bạn phải dùng đến mắt nhìn.
If you keep looking around the room, you cannot focus the beam properly, and you end up either burning the wrong thing or not burning anything at all. Nếu chỉ lo nhìn quanh quất, bạn không thể nhắm chính xác, cuối cùng thì vật không cần đốt bị đốt, hoặc là không có gì bị đốt cả.
Of course, if you fail to turn on the laser beam in the first place, nothing will get burned, even if you sit there looking at it all day! Và dĩ nhiên là nếu bạn không bật nút laser lên, thì dầu bạn có ngồi cả ngày cũng không đốt được vật gì!
In this analogy, the eyes are like your wisdom or insight.Trong ẩn dụ này, đôi mắt giống như tuệ giác.
The laser beam is like the mind when concentrated. Tia laser là tâm định.
Wisdom and concentration work together. Tuệ và định vận hành cùng nhau.
Without insight, the beam of concentration will be scattered, or it may focus on the wrong thing. Không có tuệ, thì tia sáng của định cũng sẽ vương vải, hoặc nhắm sai đối tượng.
Without the beam of concentration, the eyes of insight may see the object but not be able to burn through it. Không có tia sáng của định, thì con mắt tuệ dầu có nhìn thấy đối tượng cũng không thể đốt cháy nó được.
What is it that we want to burn? Our dirt. Chúng ta muốn đốt cái gì? Uế nhiễm.
Our unwholesomeness of mind. Tâm bất thiện.
We must see it with wisdom and burn it with a concentrated mind. Chúng ta cần phải nhìn thấy chúng bằng con mắt tuệ và hủy diệt chúng bằng tâm định.
So, once you establish skilled concentration, what object do you focus on? You focus the wholesome one-pointed mind on the constant change of the components of your body and mind: physical form, feelings, perceptions, thoughts, and consciousness.Như thế, một khi bạn đã đạt được chánh định, bạn sẽ nhắm vào đối tượng nào? Bạn nhắm nhất tâm thiện vào sự biến đổi không dừng của các thành phần cấu tạo nên thân và tâm: sắc, thọ, tưởng, hành và thức.
You pay attention to the impermanence, dissatisfaction, and selflessness of these components. Bạn chú tâm đến tính vô thường, khổ và vô ngã của các thành phần này.
When you pay attention to any one of these components, you see that all of them are always changing. Khi bạn chú tâm đến một trong các thành phần này, bạn nhận ra rằng tất cả đều biến đổi.
You see the connection between impermanence and suffering caused by your clinging to impermanent, pleasant experiences. Bạn thấy được sự liên hệ giữa vô thường và khổ do sự bám víu của bạn vào các dục lạc chóng qua.
You see that what is impermanent and subject to suffering is selfless.Nhận ra được tính vô thường, khổ và vô ngã của sắc, thọ, tưởng, hành và thức là nhiệm vụ chính yếu của thiền minh sát.
Seeing the impermanence, dissatisfaction, and selflessness of your own form, feelings, perceptions, volitional formations, and consciousness is the primary function of insight meditation. Khi nhiệm vụ đó hoàn thành, bạn sẽ được giải thoát khỏi việc bám víu vào các uẩn hợp thành thân và tâm.
When that function is fulfilled, you will be liberated from clinging to these aggregates composing the body and mind. Không còn gì để bám víu vào, bạn được giải thoát.
With nothing left to cling to, you become free.Khi các thiền giả vun trồng đủ định và niệm.
When meditators cultivate sufficient concentration guided by mindfulness, they can trace back their mental images of events, time, thoughts, and previous behavior until they perceive the link between the present continuous flow and the events, thoughts, and actions of the past. Họ có thể lần trở lại trong tâm những hình ảnh của các sự kiện, thời gian, suy nghĩ, và hành động trong quá khứ cho đến khi họ nhận ra được sự kết nối giữa dòng chảy không dừng dứt trong hiện tại và các sự kiện, suy nghĩ, và hành động trong quá khứ.
That link is greed and ignorance. Sợi dây nối kết này là tham ái và vô minh.
They see for themselves the relationship between impermanence, greed for impermanent things, and suffering. Họ tự nhận ra sự liên hệ giữa vô thường, lòng tham ái đối với vật chất vô thường, và khổ.
The penetrating wisdom of the meditator also recognizes all negativities in all dimensions and how and why they arise. Tuệ giác thậm sâu của vị thiền giả cũng nhận biết được tất cả mọi tiêu cực trong mọi khía cạnh và chúng phát sinh thế nào và tại sao.
Wisdom recognizes that all negativities come from grasping. It recognizes that this grasping can end and that the way to end it is by ending one’s own greed. Tuệ giác nhận thức được rằng tất cả mọi tiêu cực đều đến từ sự bám víu; và sự bám víu này có thể chấm dứt, bằng cách chấm dứt chính tâm tham của mình.
Through this knowledge, the meditator comprehends by personal and direct experience that everything is impermanent, that clinging to anything impermanent causes dissatisfaction, and that everything that exists is without permanent substance.Qua tuệ kiến này, thiền giả hiểu biết bằng kinh nghiệm trực tiếp nơi bản thân rằng mọi thứ đều vô thường, rằng bám víu vào bất cứ thứ gì vô thường đều mang đến khổ, và rằng tất cả vạn pháp hiện hữu đều không có một bản thể thường hằng.
Gaining this threefold knowledge is the doorway to enlightenment. Hiểu được như thế là chúng ta thấy được cánh cửa đi vào giác ngộ.
Putting Concentration to UseỨng Dụng Tâm Định
On the night of his enlightenment, the Buddha did not develop powerful concentration and then ignore it; he put it to use.Vào đêm giác ngộ, Đức Phật phát triển thiền định mạnh mẽ không phải để rồi thôi mà Ngài mang nó ra ứng dụng.
In one heavily charged, powerful moment, the three realizations of impermanence, dissatisfaction, and selflessness all came together and the Buddha achieved his goal. Trong một sát na mãnh liệt, đầy uy lực, ba chứng ngộ về vô thường, khổ, và vô ngã, tất cả đã cùng bùng vỡ và Đức Phật đã đạt được mục đích của mình.
Putting the realizations of concentration to use is the key.Mang sự chứng thiền ra để sử dụng là chìa khóa.
It is said that Alarakarama and Uddaka Ramaputta, two former teachers of Siddhattha Gotama (the Buddha before his enlightenment), had attained full concentration. Alarakarama và Uddaka Ramaputta, hai vị thầy trước kia của thái tử Sidhattha Gotama (Đức Phật trước khi Ngài giác ngộ), đã đạt được định.
However, they did not train themselves to focus their attention on form, feelings, perceptions, volitional formations, and consciousness to see their true nature. Tuy nhiên họ đã không tự rèn luyện để hướng sự chú tâm của họ vào sắc, thọ, tưởng, hành, và thức để có thể nhìn thấy được bản chất thực sự của chúng.
Rather, they became attached to the pleasantness of concentration and thought that this pleasurable feeling was enlightenment. Thay vào đó họ trở nên bám víu vào sự an lạc của định và nghĩ rằng cảm giác an lạc đó là giác ngộ.
Siddhattha Gotama said that his former teachers, like him, had faith, energy, mindfulness, concentration, and wisdom.Thái tử Siddhattha Gotama bảo rằng các vị thầy trước đó của Ngài, giống như Ngài, cũng có lòng tin, tinh tấn, chánh niệm, định, và tuệ.
Like him, their wisdom had helped them understand the danger of the hindrances and the need to overcome them. Giống như Ngài, tuệ giác đã giúp họ hiểu được sự nguy hiểm của các chướng ngại, và sự cần thiết phải chế ngự chúng.
But unlike Siddhattha Gotama, the teachers did not see that they were using states of concentration merely to suppress hindrances, not vanquish them. Nhưng không giống như thái tử Siddhattha Gotama, các vị thầy này không biết rằng họ chỉ sử dụng tâm định để đè nén chướng ngại, không phải để hủy diệt chúng.
And they did not discover the underlying fetters—the forces that bind human beings to repeated rebirth. Họ không khám phá ra các kiết sử tiềm ẩn - nguồn lực trói buộc chúng sanh vào vòng sinh tử không dừng dứt.
Siddhattha Gotama alone had used his concentration to see clearly how the hindrances and fetters trap us. Chỉ riêng thái tử Siddhattha Gotama đã sử dụng thiền định của mình để thấy rõ ràng rằng các chướng ngại và kiết sử trói buộc chúng ta như thế nào.
What understanding did the Buddha reach? As you have learned, the five hindrances—greed, ill will, dullness and drowsiness, restlessness and worry, and doubt—get in the way of full concentration.Đức Phật đã đạt được sự hiểu biết gì? Như chúng ta đã biết, năm chướng ngại - tham, sân, hôn trầm thụy miên, trạo hối, và nghi - cản trở thiền giả được chứng thiền.
And so, as you work to develop concentration, you push them out of the way. Do đó, lúc tu tập để phát triển định, thiền giả cố gắng gạt chúng qua một bên.
However, the fetters, from which the hindrances spring, continue to exist in your subconscious mind. Tuy nhiên các kiết sử, mà từ đó các chướng ngại nẩy sinh, tiếp tục hiện hữu trong tiềm thức của ta.
The ten fetters, as you recall, are belief in a permanent self or soul, doubt, belief in the efficacy of rules and rituals, greed, hatred, desire for rebirth in material form, desire for rebirth in immaterial form, conceit, restlessness and worry, and ignorance. Mười kiết sử là: tin rằng có một cái ngã hay linh hồn thường hằng (thân kiến), nghi, tin vào sự hữu hiệu của các nghi lễ (giới cấm thủ), tham, sân, ước muốn được tái sinh trong cõi sắc giới, ước muốn được tái sinh trong cõi vô sắc giới, ngã mạn, trạo hối và vô minh.
These unwholesome mind habits remain dormant during your period of concentration. Những huân tập bất thiện của tâm vẫn ngủ yên đó trong lúc ta tọa thiền.
Since the underlying fetters are still present in a dormant form, when you come out of concentration, the hindrances return. Vì các kiết sử tiềm ẩn này vẫn ngủ ngầm trong tâm thức, khi ta xả thiền, các chướng ngại trở lại.
When you wish to regain the same level of concentration, you have to push the hindrances out of the way again, though as you train your mind, it becomes easier to get past them. Lúc ta muốn chứng đạt trở lại một tầng thiền định, ta lại phải gạt các chướng ngại qua một bên, do đó dầu ta rèn luyện tâm, ta cũng gạt bỏ được các chướng ngại dễ dàng hơn.
It’s a bit like sweeping dust from a hard dirt floor.Giống như khi chúng ta quét bụi trên mặt sàn bằng đất.
Even though you swept earlier, in a few days, the dust appears again. Mặc dầu ta vừa quét xong, không lâu sau, bụi lại xuất hiện.
Bits of the floor’s surface continually break off, crumble underfoot, and become a thick dust. Mặt sàn tiếp tục nứt, tường nứt, thế là ta lại có một đống bụi.
To get rid of the dust you may sweep the whole building, or sprinkle the floor with water, or pour buckets of water that turn the floor to mud. Để thoát khỏi bụi ta có thể quét cả nhà, vẫy nước trên mặt sàn, hay đổ vài thùng nước để biến mặt đất thành bùn.
Nevertheless, the dust will return. Tuy nhiên, rồi bụi cũng sẽ trở lại.
But if you dig down to bedrock and remove all the dirt, then pour concrete, dust and dirt will no longer be a problem. Nhưng nếu ta đào sâu xuống tận lớp đá, đổ bỏ tất cả cát bụi, rồi đổ cement vào đó thì bụi đất không còn là một vấn đề.
Digging up all the dust and dirt is like insight meditation overcoming the hindrances and fetters. Đào tất cả cát đất lên thì giống như thiền minh sát chế ngự các chướng ngại và kiết sử.
Pouring concrete represents entering into enlightenment—making the mind firm, unmovable by worldly vicissitudes. Đổ cement tượng trưng cho việc bước vào giác ngộ - khiến cho tâm được cứng rắn, không thể lay chuyển bởi những cám dỗ thế gian.
Once you have done that, nothing can shake the mind. Một khi đã làm được điều đó, không có gì có thể lay chuyển tâm ta.
Siddhattha Gotama’s teachers, Alarakarama and Uddaka Ramaputta, did have wisdom.Các vị thầy của thái tử Siddhattha Gotama, Alarakarama và Uddaka Ramaputta, cũng có trí tuệ.
They knew of the dangers of sensual pleasure and the benefits of full concentration, so they temporarily got rid of the hindrances and attained full concentration. Họ biết được sự nguy hiểm của dục lạc và ích lợi của thiền định, vì thế họ tạm thời xua đuổi được tất cả mọi chướng ngại và được chứng thiền.
However, these attainments were not enough to liberate them from the fetters that bound them to repeated rebirth. Tuy nhiên, các chứng ngộ này không đủ để giải thoát họ ra khỏi những kiết sử trói buộc họ với luân hồi sinh tử không dừng dứt.
Concentration alone cannot get rid of the fetters. Chỉ thuần có định không thể hủy diệt các kiết sử.
To get rid of them, you have to combine full concentration with mindfulness and attention. Để có thể hủy diệt chúng, ta phải kết hợp định, niệm và sự chú tâm.
Otherwise you may simply get attached to the pleasure of concentration, as did Siddhattha Gotama’s teachers, and get nowhere. Nếu không, ta sẽ bám víu niềm hỷ lạc của định, giống như các vị thầy của thái tử Siddhattha Gotama, và không đi đến đâu cả.
The Buddha’s wisdom was very special.Tuệ giác của Đức Phật rất đặc biệt.
With this wisdom he not only saw the dangers of sensual pleasure and the benefits of concentration, but he used that wisdom to go beyond full concentration. Với tuệ giác này Ngài không những thấy được sự nguy hiểm của dục lạc, ích lợi của thiền định, mà Ngài còn sử dụng tuệ giác này để vượt xa hơn thiền định.
He used his wisdom to discover that the hindrances he had transcended in this concentrated state were merely a symptom of a much deeper, stronger problem: the fetters. Ngài sử dụng trí tuệ của mình để khám phá rằng các chướng ngại mà Ngài đã chuyển hóa được trong trạng thái định chỉ là dấu hiệu của một vấn đề sâu xa hơn, mạnh mẽ hơn: các kiết sử.
He saw the way the fetters entangle and confuse the mind, creating a delusive reality and propelling onward the suffering sense of self. Ngài thấy các kiết sử đã quấy nhiễu tâm như thế nào, tạo các ảo tưởng về thực tại, đưa đến cảm giác khổ về ngã.
In his purified mindfulness in full concentration, he saw the way to transcend the fetters: to see the impermanence, dissatisfaction, and selflessness of all conditioned things. Với tâm chánh niệm thanh tịnh trong định, Ngài tìm ra được phương cách để chuyển hóa các kiết sử: nhìn thấy được tính vô thường, khổ, và vô ngã trong tất cả các pháp hữu vi.
When you see these three characteristics in every aspect of your existence, then your greed, hatred, and delusion, along with the fetters, vanish forever. Khi chúng ta nhìn thấy được ba tính chất này ở mọi khía cạnh của hiện hữu, thì tham, sân, và si cùng với các kiết sử khác, sẽ mãi mãi không còn.
Don’t Fool Yourself !Đừng Tự Lừa Dối Mình!
When we try to use the Buddha’s method in our practice, we must be careful not to fool ourselves.Khi chúng ta cố gắng đem giáo lý của Đức Phật ra thực hành, chúng ta phải cẩn thận đừng tự lừa dối mình.
Some people report that when they enter deep concentration, they do not feel anything, hear anything, or have any thoughts. Một số người bảo rằng khi họ vào sâu trong định, họ không cảm thấy gì, không nghe gì hay không có bất cứ suy nghĩ nào.
They say that they are absorbed so fully that they are not even aware that time is passing. Họ nói rằng họ chìm sâu trong định đến nỗi họ không còn nhớ tới thời gian đã qua.
Often at our retreats I have seen such meditators rocking back and forth like small trees swayed by the wind. Ở các khóa tu thiền do chúng tôi tổ chức, tôi đã được gặp các vị ấy lắc lư giống như những thân cây mong manh trước gió.
Sudden descent into a nonfeeling state is not called concentration. Sự bất thình lình rơi vào trạng thái vô thức không được gọi là định.
It is called sleep! Some of them even snore. Nó được gọi là ngủ! Một số vị còn ngáy nữa.
As soon as we ring the bell, these meditators come out of their “deep concentration” and say, “I had very wonderful meditation. Ngay khi chúng tôi đánh chuông để chấm dứt thời khóa thiền, thì các vị thiền giả này ra khỏi “định sâu xa” của họ và nói, “Tôi đã có một buổi tọa thiền tuyệt vời.
I managed to attain the fourth stage of concentration today. Hôm nay tôi đã có thể đạt được tầng thiền thứ tư.
Don’t fool yourself! This is pure delusion.Đừng tự lừa dối mình! Đó chỉ là một ảo tưởng.
If the meditator had reached any of the stages of full concentration, sleepiness would be banished and the mind would have all of the dynamic qualities mentioned above. Nếu thiền giả thực sự đạt được bất cứ tầng thiền định nào, thì hôn trầm buồn ngủ biến mất, tâm sẽ có tất cả những tính chất tích cực như đã được nhắc tới ở trên.
Full concentration is achieved deliberately. Thiền định chỉ có thể đạt được với chủ tâm.
You notice clearly what steps you took to get there. Ta sẽ thấy biết rõ ràng các bước mà ta đã trải qua để đạt được thiền chứng.
Thus you can repeat the steps again later. Do đó ta có thể lặp lại các bước đó sau này khi ta muốn.
Full concentration comes in stages, and only when it is combined with mindfulness can it propel you along the path toward enlightenment. Thiền định xuất hiện qua nhiều giai đoạn, và chỉ khi tâm định đó kết hợp với chánh niệm mới có thể giúp ta tiến trên con đường đến giác ngộ.
Also, don’t fool yourself into thinking that concentration is the same as enlightenment.Ngoài ra, cũng đừng tự dối gạt mình với suy nghĩ rằng định cũng giống như là giác ngộ.
Enlightenment is not so quick and easy. Sự giác ngộ không quá dễ dàng và nhanh chóng như thế.
You must go through the process of suppressing hindrances, gaining concentration, and combining that concentration with insight to destroy the hindrances and fetters. Hành giả phải trải qua các quá trình chế ngự các chướng ngại, phải đạt được định và kết hợp tâm định tĩnh đó với tuệ để hủy diệt các chướng ngại và kiết sử.
No matter how long you sit in concentration—even in the most powerful level of concentration—without destroying the fetters, you cannot attain even the first stage of enlightenment. Không cần biết bạn đã ngồi thiền bao lâu - ngay cả khi bạn ở trong tầng thiền cao cả nhất - mà không hủy diệt được các kiết sử thì bạn cũng không thể đạt được giác ngộ, dù chỉ là giai đoạn đầu của giác ngộ.
Finally, don’t fool yourself into thinking that mindfulness alone is sufficient to take you to enlightenment.Cuối cùng, đừng tự lừa dối mình với suy nghĩ rằng chỉ có tâm chánh niệm thôi cũng đủ để đưa ta đến giác ngộ.
You cannot say, “I do not care for concentration or morality. Chúng ta không thể nói, “Ta không quan tâm đến định hay giới.
I simply want to practice mindfulness. Tôi chỉ cần thực hành chánh niệm.
” Mindfulness cannot be taken out of context or isolated from the other steps of the Buddha’s path.” Không thể tách chánh niệm ra khỏi các bước khác trên đạo lộ.
People who do not practice the rest of the steps often find that they are unable to end their lust, hatred, and ignorance and thus are not successful in their mindfulness practice. Những người không thực hành các bước khác trong Bát Chánh Đạo thường nhận ra là họ không thể tận diệt được tham, sân, si, do đó không thành công trong sự thực hành chánh niệm của họ.
Be PatientHãy Kiên Nhẫn
People who struggle to gain concentration in order to help their insight meditation sometimes worry when they cannot concentrate.Những người cố gắng đạt được an chỉ định để giúp họ thực hành thiền minh sát đôi khi lo lắng rằng họ không thể làm được điều đó.
Don’t feel discouraged! It can take many years to reach full concentration. Đừng nản chí! Đôi khi phải mất hàng năm mới có thể đạt được định.
If your practice of awareness is guided by mindfulness, you can be content whether or not you gain full concentration. Nếu hành thiền với sự dẫn dắt của chánh niệm, thì hành giả sẽ cảm thấy tự tại dầu hành giả có chứng thiền hay không.
Don’t try to force it. Đừng cố gắng để cố tạo ra định.
Each time you meditate, you are getting closer to concentration. Mỗi khi ta hành thiền, là ta tiến gần đến định hơn.
How long it takes depends upon how often you meditate and how well you practice the other steps of the path. Phải mất bao lâu tùy theo ta có hành thiền thường xuyên không và ta thực hành các ngành khác của Bát Chánh Đạo như thế nào.
Some days you may have better concentration and some days better mindfulness.Có ngày bạn chú tâm tốt, và có ngày thì chánh niệm tốt hơn.
If you have gained full concentration in the past but did not practice it every day, and did not fully master it, then you may sometimes have difficulty when you try to achieve it again. Nếu bạn đã từng đạt được định trong quá khứ nhưng không hành thiền mỗi ngày và không thực sự làm chủ được tâm định đó, thì khi cố gắng chứng thiền trở lại, bạn có thể gặp khó khăn.
It may even seem impossible, if latent hindrances have become active, or if you have become involved in unwholesome activities. Tệ hơn nữa, nếu bạn để các chướng ngại tưởng đã ngủ yên, hoạt động trở lại, hoặc bạn đã làm điều bất thiện, thì việc đó gần như bất khả thi.
On days when concentration is more difficult, you should simply be mindful of your active state of mind without worrying or verbalizing that you cannot concentrate. Vào những ngày khi việc chú tâm hành thiền có khó khăn, bạn chỉ cần chánh niệm đến tâm đang hoạt động của mình chứ đừng tỏ ra quá lo lắng hay nói lên rằng bạn không thể hành thiền.
The mindful observation of what is happening sharpens your penetrating wisdom into the reality of your experience. Sự quán sát một cách đầy chánh niệm những gì đang xảy ra làm tăng thêm sự sắc bén của minh trí sâu sắc của bạn đối với thực tại mà bạn đang trải nghiệm.
So long as you keep practicing all the other steps of the path and keep trying—without attachment—to gain concentration, you can trust that Skillful Concentration will come eventually, and that by using this powerful tool, you will achieve ultimate happiness. Khi nào bạn còn tiếp tục thực hành tất cả các bước trên đạo lộ (Bát Chánh Đạo) và tiếp tục cố gắng - mà không cố chấp - để đạt được định, thì bạn có thể tin rằng Chánh định sẽ dần xuất hiện, và bằng cách sử dụng công cụ đa năng này, bạn sẽ đạt được hạnh phúc tuyệt đối.
KEY POINTS FOR MINDFULNESS OF SKILLFUL CONCENTRATIONTóm Lược Về Chánh Định
The key points for gaining happiness through Skillful Concentration are the following:Những điểm chánh yếu để đạt được hạnh phúc qua Chánh Định là:
• Skillful Concentration has three characteristics: it is wholesome, one-pointed, and it functions with mindfulness.• Chánh định có ba đặc tính: thiện, nhất tâm, và nó vận hành với chánh niệm.
• The Buddha gave us a step-by-step, gradual training method for attaining Skillful Concentration.• Đức Phật đã truyền dạy cho chúng ta một phương pháp tu tập dần dần, từng bước, để đạt được chánh định.
• Wholesome concentration is concentration free of greed, hatred, and delusion.• Thiện định là loại định giải thoát ta khỏi tham, sân, si.
It is free of the five hindrances. Không còn có năm chướng ngại.
• To develop skilled concentration, first practice wholesome concentration by overcoming the hindrances.• Để phát triển được chánh định, trước hết phải thực hành thiện định bằng cách chế ngự các chướng ngại.
Keep the attention on the breath or other chosen object and do not observe new objects that may arise. Chú tâm vào hơi thở hay các đối tượng thiền quán đã chọn khác và không để tâm đến các đối tượng vừa mới phát sinh.
• After you have been practicing wholesome concentration for a while, your breath becomes very subtle and seems to disappear.• Sau khi bạn đã thực hành thiện định một thời gian, hơi thở của bạn trở nên rất vi tế, gần như là biến mất.
The memory of the breath at the place of focus, such as the tip of the nostril, turns into a pleasant sensation called the “sign of concentration. Sự ghi nhớ về hơi thở ở nơi ta đặt chú tâm, như là ở chóp mũi, sẽ được chuyển sang một cảm giác dễ chịu gọi là “định tướng” (sign of concentration).
• “One-pointedness” refers to the mind concentrated upon itself after the sign of concentration has disappeared.• “Nhất tâm” ám chỉ tâm trụ vào chính nó sau khi định tướng đã biến mất.
One-pointed mind is a factor of full concentration or jhana. Nhất tâm là một yếu tố của thiền định hay jhana.
• The first level of full concentration is marked by initial application of thought, sustained application of thought, joy, happiness, and concentration functioning in unison.• Tầng thiền định thứ nhất (sơ thiền) được đánh dấu bằng tầm, tứ, hỷ, lạc, và định vận hành với nhau.
It is very pleasant.
• At least the first level of full concentration is necessary to achieve enlightenment.• Ít nhất phải đạt được sơ thiền thì mới đạt được giác ngộ.
• Once you know how to attain the first level of concentration, determine to attain this level again, how long you will stay at the first level, and when you will exit from concentration.• Một khi bạn đã biết cách để đạt được sơ thiền, hãy quyết tâm để đạt được thiền chứng này lần nữa, quyết định xem bạn sẽ ở trong tầng thiền này trong bao lâu, và khi nào bạn muốn xuất định.
• Practice attaining the first level of concentration many times until you master it.• Thực hành đạt được sơ thiền nhiều lần cho đến khi bạn hoàn toàn làm chủ nó.
• The second level of concentration arises when you have attained the first level so many times that you lose interest in the initial and sustained application of thought, and cause these applications of thought to disappear by ignoring them.• Nhị thiền (tầng thiền định thứ hai) phát khởi khi bạn đã đạt được sơ thiền quá nhiều lần đến nỗi bạn không còn quan tâm đến tầm và tứ nữa, khiến cho các chi thiền này biến mất.
• The third level of concentration occurs when frequent repetition of the second level causes the mind to lose interest in the joy of concentration.• Tam thiền (tầng thiền định thứ ba) xuất hiện khi sự lặp lại thường xuyên của nhị thiền khiến tâm không còn quan tâm đến hỷ.
As joy fades away, happiness is refined and deepened, and mindfulness and equanimity become more prominent. Khi hỷ qua đi, lạc trở nên vi tế, lắng đọng và xả niệm trở nên rõ ràng hơn.
• The fourth level of concentration arises when you lose interest in happiness, and your mindfulness becomes purified by deep equanimity.• Tứ thiền (tầng thiền thứ tư) phát khởi khi bạn không còn quan tâm đến lạc và tâm niệm của bạn trở nên thanh tịnh bằng sự buông xả sâu lắng.
• In full concentration the mind is full of wholesome and powerful dynamic qualities, not inert like a stone or like someone who is asleep.• Trong trạng thái định, tâm đầy ấp các tính chất thiện, mạnh mẽ, quyết liệt, không trơ ra như đá hay giống như ai đó đang ngủ.
• Full concentration gives the quality and strength needed for insight meditation practice.• Thiền định tạo ra chất lượng và sức mạnh cần thiết để thực hành thiền minh sát.
• No matter how long you remain in the most powerful level of full concentration, that alone will not bring enlightenment.• Không cần biết bạn đã ở trong tầng định mạnh mẽ nhất trong bao lâu, nhưng nếu chỉ có thế, sẽ không mang đến giác ngộ cho bạn.
To achieve enlightenment, you must remove the fetters. Để đạt được giác ngộ, bạn phải hủy diệt được các kiết sử.
• You may begin a sitting meditation session with cultivating full concentration or with mindfulness practice, depending upon the steadiness of the mind that day.• Bạn có thể bắt đầu một thời khóa tọa thiền bằng phương pháp thiền chỉ, vun trồng an chỉ định hay bằng sự thực hành chánh niệm, tùy thuộc vào sự ổn định của tâm bạn ngày đó.
Or, you may switch back and forth between the two. Hay bạn có thể chuyển qua chuyển lại giữa hai phương pháp này.
• No matter how you started the session, full concentration and mindfulness must come together to create powerful insight.• Không cần biết bạn đã bắt đầu một thời khóa thiền như thế nào, định và niệm phải đi với nhau để tạo thành một trí tuệ viên mãn.
• Powerful insight is necessary to see the impermanent, suffering, and selfless nature of all experience.• Bạn cần có một tri giác sắc bén để nhận ra được tính vô thường, khổ và vô ngã của tất cả mọi hiện hữu.
Insight allows you to see the role that greed plays in causing suffering and to let it go. Tuệ giác cho phép ta thấy được vai trò của tham trong việc mang đến khổ, để ta có thể buông bỏ nó.
• Full concentration alone or mindfulness alone cannot bring enlightenment.• Chỉ có định hay chỉ có niệm không thể đưa ta đến giác ngộ.
Enlightenment can happen only when full concentration combines with mindfulness to break the fetters through insight. Giác ngộ chỉ có thể xảy ra khi định kết hợp với niệm để hủy diệt các kiết sử qua tuệ giác.
• It can take a few days or many years to reach full concentration.• Có thể chỉ cần vài ngày hay rất nhiều năm mới đạt được thiền định.
Don’t be discouraged if it comes slowly, and don’t try to force it. Đừng nản chí nếu nó chậm đến và cũng đừng cố gắng để áp đặt nó.

Leave a Reply

Email của bạn sẽ không công bố ra bên ngoài. Hoặc bạn có thể đăng nhập bằng tài khoản mạng xã hội để bình luận mà không cần điền tên, địa chỉ mail và trả lời câu hỏi. Required fields are marked *

Top